حضور در تصمیمهای بزرگ پس از انقلاب
پس از پیروزی انقلاب، شهید بهشتی بلافاصله وارد چارچوبسازی نظام جدید شد. او معتقد بود انقلاب بدون ساختار و قانون نمیتواند ادامه یابد.
نقشهای کلیدی او:
- عضو شورای انقلاب
- طراح اصلی ساختارهای حقوقی نظام جدید
- مشاور ارشد در مسائل سیاسی و اداری
- یکی از روشنفکرترین چهرههای روحانی در نظام جدید
تأسیس حزب جمهوری اسلامی
در اسفند ۱۳۵۷، او با همکاری آیتالله خامنهای، شهید مطهری، شهید باهنر و آیتالله هاشمی، حزب جمهوری اسلامی را تأسیس کرد.
هدف حزب:
- سازماندهی نیروهای انقلاب
- ایجاد تشکیلات فکری و سیاسی منسجم
- جلوگیری از هرجومرج سیاسی
بهشتی دبیرکل حزب و مغز متفکر اصلی آن بود.
نقش در تدوین قانون اساسی ایران
در سال ۱۳۵۸، بهشتی به عنوان نماینده مجلس خبرگان قانون اساسی انتخاب شد.
او:
- ریاست جلسات مهم خبرگان را بر عهده داشت
- پیشنهادهای بنیادینی درباره قوه قضاییه ارائه کرد
- در تبیین ولایت فقیه نقش داشت
- ساختار سهقوهای حکومت را به شکل مدرن و اسلامی پیشنهاد داد
توانایی سخنوری، منطق قوی، و تسلط بر حقوق اسلامی و فلسفه سیاسی، باعث شد عملاً یکی از اصلیترین نویسندگان قانون اساسیباشد.
ریاست دیوان عالی کشور
پس از تصویب قانون اساسی، بهشتی به عنوان رئیس دیوان عالی کشور منصوب شد. در این سمت، اولویت او سه چیز بود:
- استقلال قوه قضاییه
- اسلامیسازی قوانین
- ایجاد عدالت واقعی برای مردم
او در مدت کوتاه مسئولیت خود، پایههای فکری و اداری قوه قضاییه جدید را بنیان گذاشت.
فشارها، تخریبها و حملات سیاسی
بهشتی به دلیل نقش مهمش، از سوی مخالفان انقلاب و حتی برخی گروههای داخلی، شدیدترین حملات تبلیغاتی را تحمل کرد.
امام خمینی درباره او فرمود:
«بهشتی یک ملت بود برای ما.»
حادثه ۷ تیر ۱۳۶۰
در شامگاه ۷ تیر ۱۳۶۰ جلسهای در دفتر حزب جمهوری اسلامی در خیابان سرچشمه تهران برگزار شده بود.
در میانه جلسه، انفجار شدیدی رخ داد.
به دلیل بمبگذاری، ساختمان فرو ریخت و:
- شهید بهشتی
- ۷۲ تن از یاران انقلاب
به شهادت رسیدند.
این حادثه یکی از تلخترین وقایع تاریخ جمهوری اسلامی بود.
امام خمینی درباره او گفت:
«بهشتی مظلوم زیست و مظلوم مُرد.»
میراث فکری
بهشتی آثار ارزشمندی در زمینه:
- فلسفه اسلام
- جامعهشناسی اسلام
- تربیت اسلامی
- اقتصاد اسلامی
- مدیریت اسلامی
- حقوق
- تحلیل ساختار حکومت اسلامی
بر جای گذاشته است.
او یکی از معماران اصلی نظام جمهوری اسلامی و از مهمترین متفکران معاصر ایران به شمار میرود.
